Soru Sıfatı Nedir? Soru Sıfatları, Özellikleri ve Örnekleri


Yayın: Güncelleme: Yazar: Tahta Editör Ekibi Dersler Türkçe 5. Sınıf 9. Sınıf

Soru sıfatı, bir ismin önüne gelip o ismin sayısını, sırasını, türünü veya niteliğini soru yoluyla belirten sözcüktür. Türkçede en sık kullanılan soru sıfatları hangi, kaç, kaçıncı, nasıl ve ne kelimeleridir. Örneğin “Hangi kitabı okudun?” cümlesinde “hangi” kelimesi, kitap isminin önüne gelip onu sorduğu için soru sıfatıdır.

Türkçede sözcük türlerini öğrenirken en çok karıştırılan konulardan biri soru sıfatlarıdır. Aynı kelimenin bazen sıfat, bazen zamir, bazen de zarf olabilmesi öğrencileri zorlar. Bu yazıda soru sıfatı nedir, soru sıfatları nelerdir, cümlede nasıl bulunur ve soru zamiri ile soru zarfından nasıl ayrılır örneklerle öğreneceksin.

Soru Sıfatı Nedir?

Soru sıfatı, isimlerin önüne gelerek onları soru yoluyla niteleyen ya da belirten kelimelerdir. Yani bir ismi merak edip onu soru biçiminde tanımlamamızı sağlar. “Hangi kitap?”, “Kaç kişi?”, “Nasıl bir ev?” ifadelerindeki hangi, kaç ve nasıl birer soru sıfatıdır; çünkü hepsi bir ismin önünde yer alıp o ismi sormaktadır.

Soru sıfatının en belirgin özelliği tek başına kullanılmamasıdır; mutlaka bir isimle birlikte bulunur. İsim ortadan kalkarsa kelime artık soru sıfatı olmaktan çıkar.

Soru Sıfatı Nedir? – Soru Sıfatı Nedir? Soru Sıfatları, Özellikleri ve Örnekleri

 

Soru sıfatı, bir ismin önünde durup onu soru yoluyla niteler.

Soru Sıfatları Nelerdir?

Soru sıfatları, bir ismin önüne gelip o ismi soru yoluyla belirten kelimelerdir. Hangi seçeneği, kaç sayıyı, kaçıncı sırayı, nasıl niteliği, ne ise türü sorar.

Türkçede en sık kullanılan soru sıfatları şunlardır:

Hangi

Bir ismi seçenekler arasından sorar. Örnek: Hangi otobüse bineceğiz? (“Hangi”, otobüs ismini niteliyor.)

Hangi sorusu, seçenekler arasından belirli bir varlığı buldurur; cevabı “şu otobüs”, “mavi otobüs” gibi o ismi belirten ya da niteleyen bir sözcükle verilir. Bir ismin önünde durduğu sürece “hangi” soru sıfatıdır. İsim düşer ve kelime “hangisi” biçimine girerse soru zamiri olur.

Kaç

Bir ismin sayısını sorar. Örnek: Kaç kalem aldın? (“Kaç”, kalem ismini belirtiyor.)

Kaçıncı

Bir ismin sırasını sorar. Örnek: Kaçıncı katta oturuyorsun? (“Kaçıncı”, kat ismini soruyor.)

Nasıl

Bir ismin niteliğini sorar. Örnek: Nasıl bir telefon istiyorsun? (“Nasıl”, telefon ismini niteliyor.)

Ne

Bir ismin türünü sorar. Örnek: Ne renk beğendin? (“Ne”, renk ismini niteliyor.)

Ne – Soru Sıfatı Nedir? Soru Sıfatları, Özellikleri ve Örnekleri

 

En sık kullanılan beş soru sıfatı: hangi, kaç, kaçıncı, nasıl, ne.

Kaçar

Beş temel soru sıfatının dışında daha az kullanılan bir dağıtma soru sıfatı da vardır: “kaçar”. Örnek: Kaçar defter aldınız? (“Kaçar”, defter isminin önünde durup kişi başına düşen sayıyı soruyor.) Bu kelime günlük konuşmada daha seyrek geçer ama aynı mantıkla bir ismin önünde durur.

Soru Sıfatı Nasıl Bulunur?

Soru sıfatını bulmak aslında çok kolaydır; tek yapman gereken kelimenin bir ismin önünde olup olmadığına bakmaktır.

İsimden önce gelme kuralı

Soru sıfatı her zaman bir isimden hemen önce gelir. Kelimeden sonra bir isim (kitap, kişi, ev, ders…) geliyorsa o kelimenin soru sıfatı olma ihtimali yüksektir.

İsme soru sorma

Kelime, kendinden sonra gelen isme “hangi?”, “kaç?”, “nasıl?” gibi bir soru yöneltiyorsa soru sıfatıdır. Yani soru doğrudan ismi hedef alır, eylemi değil.

En pratik bulma yöntemi

En kısa yol şudur: kelimenin yanındaki ismi kapat. İsim olmadan kelime yalnız kalıyor ya da anlam bozuluyorsa, o kelime soru sıfatıdır. İsim yokken cümle bozulmuyorsa kelime muhtemelen zamir veya zarftır.

En pratik bulma yöntemi – Soru Sıfatı Nedir? Soru Sıfatları, Özellikleri ve Örnekleri

 

Üç basit soruyla soru kelimesinin görevini belirle.

Soru Sıfatı Örnekleri

Kısa örnekler (20 örnek)

  1. Hangi kitabı aldın?
  2. Kaç kişi geldi?
  3. Nasıl bir ev istiyorsun?
  4. Kaçıncı sıradasın?
  5. Ne yemek yaptın?
  6. Hangi sınava çalışıyorsun?
  7. Kaç soru çözdün?
  8. Kaçıncı sayfadasın?
  9. Nasıl bir hoca anlatıyor?
  10. Ne renk kalem istersin?
  11. Hangi takımı tutuyorsun?
  12. Kaç para harcadın?
  13. Kaçıncı maçı izledin?
  14. Nasıl bir telefon aldın?
  15. Ne iş yapıyorsun?
  16. Hangi dersten sınava gireceksin?
  17. Kaç sayfa okudun?
  18. Kaçıncı denemeyi çözdün?
  19. Nasıl bir plan yapıyorsun?
  20. Kaçar kalem aldınız?

Cümle içinde kullanım

Her örnekte soru sıfatı, kendinden sonraki ismi niteler:

  • Hangi kitabı aldın? → Hangi (soru sıfatı) + kitap (isim)
  • Kaç kişi geldi? → Kaç + kişi
  • Nasıl bir ev istiyorsun? → Nasıl + ev
  • Kaçıncı sıradasın? → Kaçıncı + sıra
  • Ne yemek yaptın? → Ne + yemek

Soru Sıfatı ile Soru Zamiri Arasındaki Fark

Soru sıfatı ne yapar?

Soru sıfatı bir ismi niteler ya da belirtir; yani ismin önünde durup onu sorar. Cümlede mutlaka bir isimle birliktedir.

Soru zamiri ne yapar?

Soru zamiri ise ismin yerine geçer; ismi kullanmadan doğrudan onun yerini tutar. Yanında bir isim bulunmaz.

Temel fark

Ayrım çok basittir: yanında isim varsa soru sıfatı, isim yoksa (ismin yerine geçmişse) soru zamiridir.

  • Hangi kitabı aldın? → “Hangi” soru sıfatı (kitap ismi var).
  • Hangisini aldın? → “Hangisi” soru zamiri (isim yok, yerine geçmiş).

Soru zamiri nasıl bulunur?

Soru zamirini bulmak için kelimenin yanında bir isim olup olmadığına bak. İsim yoksa ve kelime doğrudan bir şeyin yerine geçiyorsa o kelime soru zamiridir. “Hangisi geldi?” cümlesinde isim olmadığı için “hangisi” soru zamiridir; zamirler konusunu baştan sona görmek için zamirler konu anlatımı sayfasına bakabilirsin.

Soru Sıfatı ile Soru Zarfı Arasındaki Fark

Soru zarfı neyi etkiler?

Soru zarfı fiili etkiler; işin nasıl, ne zaman ya da ne kadar yapıldığını sorar. İsimle değil, eylemle ilgilidir.

Soru sıfatı neyi etkiler?

Soru sıfatı ise ismi etkiler; bir ismin önünde durup onu niteler.

Örnek fark

  • Nasıl konuştu? → “Nasıl” soru zarfı (konuşma biçimini, yani fiili soruyor).
  • Nasıl kitap aldın? → “Nasıl” soru sıfatı (kitap ismini niteliyor).

Görüldüğü gibi aynı kelime, yanındaki sözcüğe göre farklı görev üstlenir.

Soru zarfları, fiili zaman, durum veya miktar yönünden soran sözcüklerdir; zarfın bütün türlerini görmek için zarflar konu anlatımı sayfasını okuyabilirsin.

 

İsim varsa sıfat, ismin yerine geçerse zamir, fiili etkilerse zarf.

 

 

Soru Sıfatı

Soru Zamiri

Soru Zarfı

Görevi

İsmi niteler

İsmin yerine geçer

Fiili etkiler

Yanında

İsim var

İsim yok

Fiil var

Örnek

Hangi kitap?

Hangisi?

Nasıl gitti?

Üç türün tek tabloda karşılaştırması.

Soru Sıfatlarının Özellikleri

  • İsimden önce gelir.
  • Soru anlamı taşır.
  • Cümlede sıfat görevindedir.
  • Tek başına kullanıldığında görevi değişebilir (zamir olabilir).

Soru sıfatı, belirtme sıfatlarının bir türüdür; niteleme ve belirtme sıfatlarının hepsini bir arada görmek için sıfatlar konu anlatımı sayfasına bakabilirsin.

Sık Karıştırılan Noktalar

“Ne” her zaman soru sıfatı mı?

Hayır. “Ne yemek yaptın?” cümlesinde “Ne” soru sıfatıdır (yemek ismini niteliyor); ama “Ne aldın?” cümlesinde isim olmadığı için soru zamiridir.

“Kaç” her zaman sıfat mı?

Hayır. “Kaç kişi geldi?” cümlesinde “Kaç” soru sıfatıdır; fakat “Kaçı geldi?” cümlesinde ismin yerine geçtiği için soru zamiridir.

Aynı kelime hem sıfat hem zamir olabilir mi?

Evet. Hangi, kaç, ne gibi kelimeler cümledeki kullanıma göre bazen sıfat bazen zamir olur. Belirleyici olan, yanında isim olup olmamasıdır.

İsim yoksa ne olur?

Yanında isim yoksa kelime soru sıfatı olamaz; ismin yerini tutuyorsa soru zamirine, bir fiili etkiliyorsa soru zarfına dönüşür.

Örneklerle Soru Sıfatı Bulma

Cümle analizi

“Kaçıncı soruyu çözdün?” cümlesinde “Kaçıncı” kelimesi “soru” isminin önünde ve onu soruyor; bu yüzden soru sıfatıdır.

Sıfat mı zamir mi ayırt etme

“Hangi dersi seviyorsun?” → “Hangi” + ders (isim) = soru sıfatı. “Hangisini seviyorsun?” → isim yok = soru zamiri.

Soru zarfı ile karıştırmama

“Nasıl bir çanta aldın?” → “Nasıl” ismi (çanta) niteliyor = soru sıfatı. “Nasıl geldin?” → “Nasıl” fiili (gelmek) etkiliyor = soru zarfı.

Mini Test (5 Soru + Kısa Çözümleri)

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru sıfatı vardır?  A) Kim geldi?  B) Kaç kalem aldın?  C) Nereye gittin?  D) Ne yaptın?

Çözüm: “Kaç kalem” → isim (kalem) var; “Kaç” soru sıfatıdır. Doğru cevap B.

2. “Hangisini beğendin?” cümlesindeki “Hangisi” kelimesi hangi tür sözcüktür?

Çözüm: İsim yok, ismin yerine geçmiş; “Hangisi” soru zamiridir.

3. “Nasıl konuştu?” cümlesinde “Nasıl” kelimesinin türü nedir?

Çözüm: Fiili (konuşmak) etkiliyor; “Nasıl” burada soru zarfıdır.

4. “Kaçıncı katta oturuyorsun?” cümlesinde soru sıfatı hangisidir?

Çözüm: “Kaçıncı”, kat ismini niteliyor; soru sıfatıdır.

5. Aşağıdakilerin hangisinde “ne” soru sıfatıdır?  A) Ne aldın?  B) Ne düşünüyorsun?  C) Ne renk seçtin?  D) Ne oldu?

Çözüm: “Ne renk” → renk ismini niteliyor; C’de “ne” soru sıfatıdır.

Çözemediğin soruların fotoğrafını Tahta'nın soru çözme uygulaması ile öğretmenlere gönderebilirsin.

Sıkça Sorulan Sorular

Soru sıfatı nedir?

Soru sıfatı, isimlerin önüne gelerek onları soru yoluyla niteleyen ya da belirten kelimelerdir.

Soru sıfatları nelerdir?

En sık kullanılan soru sıfatları hangi, kaç, kaçıncı, nasıl ve ne kelimeleridir

Soru sıfatı nasıl bulunur?

Kelimenin bir isimden önce gelip gelmediğine bakılır. İsme soru yöneltiyorsa o kelime soru sıfatıdır.

Soru sıfatı örnekleri nelerdir?

Hangi kitap, kaç kişi, nasıl bir ev, kaçıncı sıra, ne renk gibi kullanımlar soru sıfatı örnekleridir.

Soru sıfatı ile soru zamiri farkı nedir?

Soru sıfatının yanında isim vardır ve ismi niteler; soru zamirinde ise isim yoktur, kelime ismin yerine geçer

Soru sıfatı ile soru zarfı farkı nedir?

Soru sıfatı ismi niteler, soru zarfı ise fiili etkiler. “Nasıl kitap?” sıfat, “Nasıl gitti?” zarftır.

Hangi sorusu neye cevap verir?

Hangi sorusu, bir ismin önüne gelip seçenekler arasından belirli bir varlığı bulmaya yarar. Cevabı, o ismi belirten ya da niteleyen bir sözcükle verilir: hangi otobüs sorusuna şu otobüs ya da mavi otobüs denir. Hangi kelimesi isimle birlikte kullanıldığında soru sıfatıdır. İsim düşer ve kelime hangisi biçimine girerse ismin yerini tuttuğu için soru zamiri olur.

Sıfata hangi sorular sorulur?

Sıfatı bulmak için isme nasıl, hangi, kaç ve kaçıncı soruları sorulur; bu sorular ismin niteliğini, hangisi olduğunu, sayısını veya sırasını öğrenmeye yarar. Örneğin nasıl ev sorusu güzel ev cevabındaki niteleme sıfatını, kaç kalem sorusu üç kalem cevabındaki sayı sıfatını buldurur. Önemli olan sorunun fiile değil isme yöneltilmesidir; fiile sorulan nasıl sorusu sıfatı değil zarfı buldurur.

Aynı Kategoriden