(I) Bireylerin hak arama özgürlüğü, demokratik toplumların temel taşlarından biridir. (II) Bu özgürlüğün kısıtlanması

(I) Bireylerin hak arama özgürlüğü, demokratik toplumların temel taşlarından biridir. (II) Bu özgürlüğün kısıtlanması, yurttaşların sisteme olan bağlılığını zayıflatır. (III) Böyle bir ortamda insanlar, sorunlarını dile getirmekten çekinir hâle gelir. (IV) Oysa adaletin egemen olduğu bir toplumda herkes kendini ifade edebileceğini bilir. (V) Bu da kişilerin yaratıcılıklarını artırarak toplumsal ilerlemeyi sağlar. Bu metnin ilk cümlesindeki altı çizili sözcüğün anlamdaşına numaralanmış cümlelerin hangisinde yer verilmiştir?
A) II
B) III
C) IV
D) V

(I) Bireylerin hak arama özgürlüğü, demokratik toplumların temel taşlarından biridir. (II) Bu özgürlüğün kısıtlanması
✓ Doğru cevap
C) IV

Öğretmenin Çözümü

Türkçe Öğretmeni · Tahta öğretmen çözümü

Çözümün yazılı anlatımı

I. cümledeki "hak": Hukuki, ahlaki olarak kişinin sahip olduğu hak, adalet, doğruluk anlamındadır. II. cümle: "hak" ile doğrudan ilişkili bir anlamdaş yoktur; özgürlüğün kısıtlanmasının etkisi anlatılır. III. cümle: Korku, çekinme durumu anlatılır; "hak" ile ilgili değildir. IV. cümle: "adaletin egemen olduğu bir toplum" ifadesi geçer. Buradaki adalet, ilk cümledeki "hak" kelimesinin taşıdığı temel anlamla aynı kökene ve anlam alanına sahiptir; hak = adalet anlamdaşıdır. V. cümle: Yaratıcılık ve toplumsal ilerleme anlatılır; "hak" ile anlamdaş kelime yoktur. CEVAP
C) IV