Seni düşünürken I Bir çakıl taşı ısınır içimde II Bir kuş gelir yüreğimin ucuna konar III Bir gelincik açılır ansızın IV Bir

Seni düşünürken I Bir çakıl taşı ısınır içimde II Bir kuş gelir yüreğimin ucuna konar III Bir gelincik açılır ansızın IV Bir gelincik sinsi sinsi kanar V Bu dizelerde numaralanmış sözcüklerden hangisi türemiş yapılı değildir?
A) I
B) II
C) III
D) IV
E) V

Seni düşünürken I Bir çakıl taşı ısınır içimde II Bir kuş gelir yüreğimin ucuna konar III Bir gelincik açılır ansızın IV Bir

Öğretmenin Çözümü

Türk Öğretmeni · Tahta öğretmen çözümü

Çözümün yazılı anlatımı

Adım 1: Numara ile belirtilen sözcükler: I = düşünürken, II = ısınır, III = konar, IV = açılır, V = kanar. Adım 2: Ölçüt: "Türemiş yapılı" olanlar yapım eki (yapım eki = yeni kelime/isim/fiil oluşturan ek) almış olanlardır; yalnızca çekim eki (zaman, kip, kişi, vb.) alanlar türemiş yapılı sayılmaz. Adım 3: Şıklarda kısa değerlendirme: A şıkkı: I — düşünürken: Fiil kökü düşün + çekim ekleri (aorist/şimdiki biçimi ve zarf-fiil eki). Kelime yapım ekiyle yeni bir kök oluşturulmuş kabul edilmez; ancak burada verilen diğer seçeneklerle karşılaştırıldığında türemişlik kriterine uyanlara göre farklılaşır. (X Yanlış) B şıkkı: II — ısınır: ısın (isim ısıdan türeyen fiil kökü) + çekim eki; yapım eki taşır, yani türemiş yapılıdır. (X Yanlış) C şıkkı: III — konar: Fiil kökü kon + aorist çekim eki -ar. Burada yapım eki yok; yalnızca çekim eki vardır. Bu sözcük türemiş yapılı değildir. (✓ Doğru) D şıkkı: IV — açılır: aç köküne yapım/edilgen ilişkisi kazandıran ek(ler) gelmiş ve çekim ekleri eklenmiştir; yapım eki içerdiği için türemiş yapılıdır. (X Yanlış) E şıkkı: V — kanar: kan isminden türeyen fiil biçimleri mevcuttur; yapım eki içerir ve türemiş sayılır. (X Yanlış) Cevap: C 🔍 Ek Bilgi: Yapım ekleri yeni kök/kelime oluşturur; çekim ekleri ise var olan köke zaman, kişi veya kip bilgisi katar. "Konar" örneğinde sadece çekim eki vardır, bu yüzden türemiş yapılı değildir.

Benzer Sorular

İsterdim tercümanım olasın Tanıtasın beni balıklara Vahşi kuşlara ve çiçeklere Bizdendir diyesin
İsterdim tercümanım olasın Tanıtasın beni balıklara Vahşi kuşlara ve çiçeklere Bizdendir diyesin

benim için Bu dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangisi vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, türetilirken ünlü kaybına uğramış bir sözcük kullanılmıştır?
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, türetilirken ünlü kaybına uğramış bir sözcük kullanılmıştır?
Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde büyük ünlü uyumuna aykırılığın sebebi farklıdır?
Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde büyük ünlü uyumuna aykırılığın sebebi farklıdır?
Giresun Limanı'nda yüklü tırlar, dünyanın bu en büyük I II fındık üreticisi kentin sınırlarını aşıp
Giresun Limanı'nda yüklü tırlar, dünyanın bu en büyük I II fındık üreticisi kentin sınırlarını aşıp

mütevazı dağ köylerinde emekle, el bebek gül bebek yetiştirilen, kimi III zaman katırla…

Dil öğretiminde hazırlanan ve kullanılan ders araç gereçlerinin özelliklerinden bazıları şöyledir: •
Dil öğretiminde hazırlanan ve kullanılan ders araç gereçlerinin özelliklerinden bazıları şöyledir: •

Öğrenenin dikkatini çekme I • Öğrenenini etkin kılma II • Öğrenme ortamını zenginleştirme…

Nükleer füzyon teknolojisi hem hız hem de yakıt kullanımı açısından uzay yolculuğunda devrim yaratma
Nükleer füzyon teknolojisi hem hız hem de yakıt kullanımı açısından uzay yolculuğunda devrim yaratma

potansiyeline sahip. Güneş'e güç veren bu kaynak, bilim I II insanlarına göre Mars'a…

Aydın'ın Kuşadası ilçesi, yakın gelecekte dünyanın e... cüler dalış merkezi olmak için epeydir çaba
Aydın'ın Kuşadası ilçesi, yakın gelecekte dünyanın e... cüler dalış merkezi olmak için epeydir çaba

gösteriyo... altı sporları başta olmak üzere yerli ve yabancı turi... tekrar popüler bir…

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ayraç içindeki y... yanlışı yoktur?
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ayraç içindeki y... yanlışı yoktur?
En son hatırladığı, pembe beyaz bulutlardı. Alçak tepelerin üzerine inmiş, iyice çırpılıp
En son hatırladığı, pembe beyaz bulutlardı. Alçak tepelerin üzerine inmiş, iyice çırpılıp

kabartılmış krem şanti gibi iştah açıcı görünümleriyle, akşam vakti seyre dalanları…

Bir sözcüğün gerçek anlamına bağlı kalarak kazandığı yeni anlamlara "yan anlam" denir. Buna göre
Bir sözcüğün gerçek anlamına bağlı kalarak kazandığı yeni anlamlara "yan anlam" denir. Buna göre

aşağıdaki cümlelerin hangisinde geçen altı çizili sözcük yan anlamlıdır?