Bir arkeolojik kazı alanında elde edilen bazı bulgular şunlardır: • Demirden dövülmüş kabzası hayvan motifli bir kılıç • Tahıl

Adım 1: Buluntuları sakin sakin okuyalım: demir kılıç (hayvan motifli), taş/çömlek/kaplar (motifli tabaklar), tahıl öğütme taşları (el değirmenleri), kerpiç ev temelleri ve mezarlarda insan iskeletleri ile gömü eşyaları. Yani elimizde "maddi kültür" (eşya, mimari, mezar buluntuları) ve insan kalıntıları var. Adım 2: Şimdi hangi yardımcı bilim dallarının bu tür buluntuları yorumlamada yararlı olacağını düşünelim. Kriter: buluntuya doğrudan ışık tutuyor mu (kullanım, töre, tarih, beden analizi vb.) yoksa daha çok yazılı kaynaklara mı bakıyor? Adım 3: Her şıkkı ayrı ayrı değerlendiriyorum: A şıkkı: Etnografya — Beklenir / Beklenmez: Beklenir Etnografya, toplulukların yaşayış biçimleri, alet kullanımı, gelenek ve süsleme örüntüleri gibi konuları inceler. Bugünkü ya da yakın zamanlı geleneklerden hareketle eski el değirmenleri, tabak süsleri veya mezar âdetleri hakkında karşılaştırmalar yapıp yorum sağlayabilir; yani faydalıdır. B şıkkı: Sosyoloji — Beklenir / Beklenmez: Kısmen beklenir Sosyoloji daha çok modern toplumların yapısını ve ilişkilerini inceler; ancak toplumsal örgütlenme, sınıf, ritüeller gibi kavramları kullanarak geçmiş toplulukların sosyal yapısı hakkında teorik çıkarımlar yapılabilir. Arkeolog/ tarihçi doğrudan sosyolog olmadan da buluntuları yorumlayabilir ama sosyoloji tamamen gereksiz değildir — tamamen elverizsiz de sayılmaz. Yani yardımcı olabilir, ama birinci araç değildir. C şıkkı: Epigrafi — Beklenir / Beklenmez: Beklenmez Epigrafi yazıtları, kitabeleri inceler. Soruda verilen buluntular arasında yazılı belge, taş üzerine kazınmış metin ya da kitabe belirtilmemiş. Dolayısıyla epigrafi bu özel bağlamda beklenen yardımcı bilim dallarından biri değildir. D şıkkı: Antropoloji — Beklenir / Beklenmez: Beklenir Antropoloji özellikle fiziksel antropoloji insan iskeletlerini, gömü âdetlerini, beslenme ve hastalık izlerini inceler; kültürel antropoloji ise ritüel ve süslemeleri yorumlamada yardımcı olur. Mezarlardan çıkan iskeletler ve gömü eşyaları için antropoloji doğrudan gereklidir. E şıkkı: Kronoloji — Beklenir / Beklenmez: Beklenir Kronoloji (tarihsel-dating yöntemleri) buluntuların hangi döneme ait olduğunu belirleme işinde vazgeçilmezdir. Kerpiç yapı kalıntıları, metal aletler ve mezar buluntularının tarihlendirilmesi gerekir; bu yüzden kronoloji mutlaka işe yarar. Sonuç: Doğru cevap C şıkkı — Epigrafi. Bu soruda verilen maddi buluntular