Kanındaki parathormon miktarı normalden fazla olan insanda I. kemiklerde zayıflama, II. böbreklerde taş oluşumu, III. tetani
Kanındaki parathormon miktarı normalden fazla olan insanda I. kemiklerde zayıflama, II. böbreklerde taş oluşumu, III. tetani olaylarından hangilerinin görülmesi beklenir? A) Yalnız I B) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III C) I ve II
B
Öğretmenin Çözümü
Biyoloji Öğretmeni · Tahta öğretmen çözümü
⤢
Çözümün yazılı anlatımı
Adım 1: Parathormon (PTH) kanda kalsiyum düzeyini yükseltir. Bunu kemiklerden kalsiyum salınımını artırarak, böbrekte kalsiyum geri emilimini artırıp fosfat atılımını çoğaltarak ve aktif D vitamini artırarak gerçekleştirir. Adım 2: Kemiklerden kalsiyum mobilizasyonu osteoklast aktivitesini artırır; uzun vadede kemik yoğunluğunda azalma ve zayıflama (osteoporoz benzeri durum) görülür. Adım 3: Kanda artan kalsiyum bir süre sonra idrarda da artışa (hiperkalsüri) yol açabilir; bu durum böbrek taşı oluşumu riskini artırır. Adım 4: Tetani, sinir-kas irritabilitesinin artması sonucu ortaya çıkar ve genellikle iyonize kalsiyumun düşük olduğu durumlarda görülür. Parathormon fazlalığında kalsiyum yüksek olduğundan tetani beklenmez. Şık değerlendirmesi: A şıkkı: Yalnız I — Kemik zayıflaması doğru ama böbrek taşı da beklenir; bu şık eksik kalır. (X Yanlış) B şıkkı: Yalnız III — Tetani parathormon fazlalığında beklenmez; bu şık yanlış. (X Yanlış) C şıkkı: I ve II — Kemik zayıflaması ve böbrek taşları parathormon fazlalığında beklenen bulgulardır; doğru şık budur. (✓ Doğru) D şıkkı: II ve III — Böbrek taşı doğru ama tetani yanlış; bu şık eksik/doğru değil. (X Yanlış) E şıkkı: I, II ve III — İlk iki madde doğru, üçüncü madde yanlış; bu şık hatalıdır. (X Yanlış) Cevap: C 🚀 Ek Bilgi: Parathormon fazlalığı (hiperparatiroidizm) klinikte "kemik ağrısı, böbrek taşları, gastrointestinal yakınmalar ve mental durum değişiklikleri" gibi belirtilerle karşımıza çıkabilir; akut tetani ise hipokalsemi ile ilişkilidir.