Bir bitkinin incelenen bir dokusundaki hücrelerinde; • glikozu CO₂ ve H₂O'ya parçalama, • fotofosforilaşyonla ATP sentezleme, •

Adım 1: Gözlemlenen metabolik olayları tanımlayalım: - Glikozu CO₂ ve H₂O'ya parçalama = hücresel solunum (oksidatif yıkım). - Fotofosforilasyonla ATP sentezleme = ışığa bağlı fotosentez olayları; kloroplast ve ışık gerektirir. - Selüloz sentezleme = hücre duvarı yapımı; canlı hücrelerde gerçekleşir. Adım 2: Verilen doku türlerinin özelliklerini değerlendirelim: - Sünger parankiması (I): Yaprakta alt kısımda; kloroplast içerir ve fotosenteze katılır, gaz değişimi için boşluklu yapıdadır; canlı hücrelerdir. - Epider mis (II): Genellikle kloroplast içermez (stomalardaki koruyucu hücreler hariç), yüzey örtü dokusudur; fotosentez ve yoğun selüloz sentezi tipik değildir. - Palizat parankiması (III): Yaprağın üst kısmında, çok sayıda kloroplast içerir; fotofosforilasyon ve fotosentez için başlıca yerdir; canlıdır. - Sklerenkima (IV): Genellikle lignifikasyon sonucu olgunlaşınca ölü hücrelerden oluşur; kloroplast yoktur; fotosentez yapmaz. Adım 3: Hangi dokular bu olayları gerçekleştirebilir? Fotofosforilasyon olması, dokunun kloroplastlı ve ışık alabilen hücrelerden oluştuğunu gösterir. Bu özellikler palizat parankiması (III) ve sünger parankiması (I) için geçerlidir. Epider mis ve sklerenkima bu olayları gerçekleştiremez. Adım 4: Doğru seçenek belirlenmesi: A şıkkı: Yalnız I — Sünger parankiması fotofosforilasyon yapabilir ama palizat parankiması da yapar; sadece I yeterli değil. (X Yanlış) B şıkkı: Yalnız III — Palizat parankiması uygundur ama sünger parankiması da bu olaylara katılabilir; yalnız III eksik kalır. (X Yanlış) C şıkkı: I ve III — Hem sünger parankiması hem palizat parankiması kloroplast içerir, fotofosforilasyon ve selüloz sentezi ile hücresel solunum yapabilirler. (✓ Doğru) D şıkkı: II ve IV — Epidermis (çoğunlukla kloroplastsız) ve sklerenkima (genellikle ölü) fotofosforilasyon yapamaz; bu nedenle yanlış. (X Yanlış) E şıkkı: I, III ve IV — I ve III doğru olsa da IV sklerenkima bu olayları gerçekleştiremez; bu seçenekte gereksiz ve yanlış bir doku var. (X Yanlış) Cevap: C 🔍 Ek Bilgi: Yapraktaki fotosentetik aktivitenin büyük kısmı palizat parankimasında yoğun olarak gerçekleşir; sünger parankiması ise gaz değişimini kolaylaştırır ve daha az yoğun fotosenteze kat