moleküllerinin oluşumunda Golgi aygıtı görev yapar ancak bu öncül moleküllerin selüloza dönüşümünü hucre zarında bulunan selüloz

BİYOLOJİ (Mezun) — Organeli: Lizozom Soru metninden alınan bilgi: • Lizozom; içinde sindirim enzimlerini bulunduran, tek zarlı • Gelişmiş bitkiler, mantarlar, prokaryotlar ve memeli hayvan olgun alıyuvar hücreleri hariç ökaryot hücrelerin çoğunda Çözüm Notları 1) Lizozom = tek zarlı bir organeldir; temel görevi hücre içi sindirim 2) İçinde hidrolitik (sindirim) enzimler bulunur; pH'sı genelde asidik 3) Prokaryotlarda zarlı organel yoktur → lizozom da yoktur. 4) Bitki ve mantarlarda klasik lizozom yerine çoğunlukla koful (vakuol) lizomal görevi üstlenir (hidrolaz içerir). 5) Hayvan hücrelerinde belirgin lizozomlar yaygındır. 6) Memeli olgun alıyuvarı (eritrosit) çekirdeksiz ve organelsizdir → 7) "Virgül" kısmı sayılan gruplar (gelişmiş bitkiler, mantarlar, prokaryot) lizozomun bulunmadığı/klasik anlamda görülmediği istisnalar 8) Cümledeki "hariç" ifadesi ayrıca bir istisnaya daha ekliyor: olgun alıyuvar 9) Sonuç: Lizozom çoğu ökaryotta var; prokaryotta yok; bitki-mantar çoğunlukla kofulda; olgun eritrositte yok. Adım adım (öğretmen çözümü) Adım 1: Ana kavramı yaz → Lizozom = tek zarlı kesecik + sindirim enzimi Adım 2: "Kimlerde olur?" kısmı → genel kural: ökaryotlarda bulunur Adım 3: Prokaryotlar listede geçiyor → prokaryot = zarlı organel yok Adım 4: O halde prokaryotta lizozom kesinlikle yok (virgülle sayılan) Adım 5: "Gelişmiş bitkiler" → bitkide hidrolazlar çoğunlukla koful Adım 6: "Mantarlar" → benzer şekilde vakuol/lizomal sistem koful Adım 7: "Memeli olgun alıyuvar hariç" → olgun alıyuvarda organel yok Adım 8: Dolayısıyla olgun eritrositte lizozom da yoktur. Adım 9: Virgülün anlamı "bitki, mantar, prokaryot" ayrı ayrı işlenir üstüne bir de "olgun alıyuvar" ayrıca hariç tutulmuş. Adım 10: Özetle: Hayvan hücresi (alıyuvar hariç) → lizozom var; bitki → klasik lizozom yerine koful ağırlıklı; prokaryot → yok. Cevap: Prokaryotlarda yok; olgun memeli alıyuvarında yok Kontrol-1: "Tek zarlı + sindirim enzimi" tanımı lizozoma uyuyor ✓ Kontrol-2: Prokaryot/olgun eritrositte organel var mı? → Hayır, doğru