Bir çiftçi geçimini yeşil yapraklı bezelyeler yetiştirerek sağlamaktadır. Bahçesinde incelemeler yapan çiftçi, bazı bezelye

Bir çiftçi geçimini yeşil yapraklı bezelyeler yetiştirerek sağlamaktadır. Bahçesinde incelemeler yapan çiftçi, bazı bezelye bitkilerinin yapraklarının solgun yeşil renkte olduğunu fark etmiştir. Toprak, su ve ışık gibi tüm koşullar aynı olmasına rağmen bezelye yapraklarında meydana gelen değişimin nedenini araştırmak için bu bezelyelerin tohumlarını almıştır. Ertesi yıl bu bitkilerin tohumlarından yetiştirdiği yeni bezelyelerde de solgun yapraklı bireyler oluştuğunu gözlemlemiştir. Buna göre bezelyelerin yapraklarında meydana gelen renk değişimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Bezelyelerin genlerinin işleyişinde bir değişim görülmüş ve üreme hücrelerinde görülen bu değişim nesilden nesile aktarılmıştır.
B) Yaprakta renk değişimine neden olan çevresel faktör ortadan kaldırılırsa, bezelyelerin yapraklarındaki solgunluk giderilebilir.
C) Çevresel faktörler etkisiyle bazı bezelyelerde yaprak rengini belirleyen gendeki baz diziliminde bir değişiklik görülmüştür.
D) Bezelyelerin genlerinin yapısında bir değişim görülmüş ve vücut hücrelerinde görülen bu değişim nesilden nesile aktarılmıştır.

Bir çiftçi geçimini yeşil yapraklı bezelyeler yetiştirerek sağlamaktadır. Bahçesinde incelemeler yapan çiftçi, bazı bezelye

Öğretmenin Çözümü

Fen Öğretmeni · Tahta öğretmen çözümü

Çözümün yazılı anlatımı

Adım 1: Olayın özeti: Aynı ortam koşullarında bazı bitkilerde yapraklar solgun yeşil olmuş; bu bitkilerin tohumları sonraki yıl da solgun yapraklı bireyler vermiş. Bu durum, değişikliğin bitkinin ürüne (tohuma) aktarılmış olduğunu gösterir. Adım 2: Yorum: Çevresel bir etki olsaydı, aynı tohumlardan yetişen yeni bitkiler normal renkte olabilirdi; ancak solgunluk tohumlarla nesilden nesile geçtiğine göre değişiklik üreme hücrelerinde kalıcı bir değişiklik (ör. genlerdeki değişim) olduğunu düşündürür. Adım 3: Somatik (vücut) hücrelerindeki değişiklikler genellikle nesile aktarılmaz; yalnızca üreme (germinal) hücrelerindeki gen değişimleri yavruya geçer. Bu nedenle doğru seçenek, üreme hücrelerinde oluşan ve nesilden nesile geçen değişimi belirten şık olmalıdır. A şıkkı: Değişiklik üreme hücrelerinde görülmüş ve nesilden nesile aktarılmış deniyor; gözlemlerle uyumlu. (✓ Doğru) B şıkkı: Çevresel faktör kaldırılırsa solgunluğun giderileceği söyleniyor; fakat solgunluk tohumlarla kalıcı olarak aktarıldığı için bu ifade doğru değil. (X Yanlış) C şıkkı: Çevresel faktörlerin etkisiyle gen diziliminde değişiklik olduğu iddia ediliyor; verilen bilgiler çevresel bir neden göstermiyor ve ifade gereğinden fazla varsayım içeriyor. (X Yanlış) D şıkkı: Gen yapısında değişim olduğu söyleniyor ama bunun vücut hücrelerinde olduğu ve nesilden nesile aktarıldığı belirtiliyor; somatik değişimler genellikle aktarılmaz, bu yüzden yanlış. (X Yanlış) Cevap: A 🧬 Ek Bilgi: Tohumla geçen fenotip değişiklikleri genellikle germ hattı mutasyonlarına işaret eder; somatik değişiklikler yavruya geçmez.

Benzer Sorular

DNA molekülü hücre bölünmesinden önce kendini eşleyerek kalıtsal bilgilerin bölünme sonucu oluşacak
DNA molekülü hücre bölünmesinden önce kendini eşleyerek kalıtsal bilgilerin bölünme sonucu oluşacak

yeni hücrelere aktarılmasını sağlar. Aşağıdaki görselde DNA molekülünün kendini hatasız…

Saf döl sarı tohumlu bir bezelye ile yeşil tohumlu bir bezelyenin çaprazlanması sonucu oluşan
Saf döl sarı tohumlu bir bezelye ile yeşil tohumlu bir bezelyenin çaprazlanması sonucu oluşan

bezelyelerin tekrar çaprazlanmasıyla ikinci kuşakta oluşabilecek bezelyelerin görünümü…

Aşağıda genotip özellikleriyle ilgili homozigot ya da heterozigot olduğu bilinen fakat baskın ya da
Aşağıda genotip özellikleriyle ilgili homozigot ya da heterozigot olduğu bilinen fakat baskın ya da

çekinik olduğu bilinmeyen bezelyelerle ilgili iki çaprazlama yapılmıştır. Yapılacak…

Rüzgarın yön değişiminin sıcaklık ve basınçla ilişkili olduğu düşünüldüğünde, karadaki ve denizdeki
Rüzgarın yön değişiminin sıcaklık ve basınçla ilişkili olduğu düşünüldüğünde, karadaki ve denizdeki

sıcaklık ve basınç değişimleri aşağıdaki grafiklerden hangilerindeki gibi gösterilebilir?

Özısı maddeler için ayırt edici bir özelliktir. Her maddenin özısısı birbirinden farklıdır. Özısısı
Özısı maddeler için ayırt edici bir özelliktir. Her maddenin özısısı birbirinden farklıdır. Özısısı

büyük maddelerin sıcaklık artışı daha yavaş olurken, özısısı küçük olan maddelerin…

Cafer, bir tane dünya modeli ve düzey ışı lamba kullanarak aşağıdaki düzeneği kurmuştur. Düzeneğinde
Cafer, bir tane dünya modeli ve düzey ışı lamba kullanarak aşağıdaki düzeneği kurmuştur. Düzeneğinde

sırasıyla ... ve ikinci lambayı açarak Kuzey Yarım Küre ve Güney Yarım Küre'de ışığı dik…

Aşağıda hava hareketinin yönünü belirleyen durumu ve basınç alanlarını gözlemlemek üzere hazırlanan
Aşağıda hava hareketinin yönünü belirleyen durumu ve basınç alanlarını gözlemlemek üzere hazırlanan

etkinlik düzeneği verilmiştir. Malzemeler: • Ağzı açık oval fanus • Buz • Mum • Hava…

Yanda Dünya üzerinde yer alan harflendirilmiş bazı konumlar ve aşağıda bu konumlara ait bazı
Yanda Dünya üzerinde yer alan harflendirilmiş bazı konumlar ve aşağıda bu konumlara ait bazı

bilgiler verilmiştir. • L ve N'nin M'ye uzaklıkları birbirine eşittir. • L ve N…

Aşağıdaki şekilde topraklama ile ilgili yapılan bazı deneyler gösterilmiştir. Şekil-I'de pozitif
Aşağıdaki şekilde topraklama ile ilgili yapılan bazı deneyler gösterilmiştir. Şekil-I'de pozitif

yüklü K cismi, nötr M cismine dokunduruluyor. Yeterince bekledikten sonra bu cisimler…

ABD'nin orta ve güney eyaletleri fırtına ve kasırgalarla mücadele ediyor. Teksas, Alabama ve
ABD'nin orta ve güney eyaletleri fırtına ve kasırgalarla mücadele ediyor. Teksas, Alabama ve

Louisiana başta olmak üzere çok sayıda eyaleti vuran kasırgalarda 257000'den fazla evde…