(I) Bir araştırmada kendinden yaşça küçük veya büyük kardeşi olan çocukları ile yalnızca bir ikiz kardeşi bulunan veya hiç

Adım 1: Parçayı kısaca hatırlayalım: I–V numaralı cümleler araştırmanın kimler üzerinde olduğu, çalışma sonuçları, bu sonuçlardan çıkarılan olası anlamlar ve bu konuda geliştirilen varsayımlar hakkında bilgiler veriyor. Soru: Bu cümlelerle ilgili olarak hangisi söylenemez? Adım 2: Şıkları tek tek inceleyelim. A şıkkı: Söylenebilir — gerekçe: I. cümlede açıkça hangi çocukların incelendiği yazıyor: "kendinden yaşça küçük veya büyük kardeşi olan çocuklar ile yalnızca bir ikiz kardeşi bulunan veya hiç kardeşi olmayan çocuklar incelenmiştir." Yani araştırmanın kimler üzerinde yapıldığı belirtilmiş. B şıkkı: Söylenebilir — gerekçe: II. cümlede "... bazı zihinsel aktivitelerde ... daha başarısız oldukları görülmüştür" ifadesiyle gruplar arasında karşılaştırma yapıldığı net: sonuçlar karşılaştırmaya dayanıyor. C şıkkı: Söylenebilir — gerekçe: III. cümlede "Böylece ... sonucuna ulaşılmıştır." deniyor; bu, araştırma bulgularına dayanarak yapılan bir çıkarımdır (yani bulgulara bağlı çıkarım yapılmış). D şıkkı: Söylenebilir — gerekçe: IV. cümlede "... nedenlerine yönelik çeşitli varsayımlar geliştiriliyor." ifadesi araştırma ve tartışmaların devam ettiğini, yani çalışmaların henüz tamamlanmadığı izlenimini verir. Bu nedenle "henüz tamamlanmadığı belirtilmiştir" demek makul ve söylenebilir (dolaylı ama geçerli bir çıkarım). E şıkkı: Söylenemez — gerekçe: V. cümlede "Farklı yaşlardaki kardeşler arasında kurulan usta çırak ilişkisi, bu önermelerden sadece biri." deniyor. Bu, araştırma sonuçlarına dayalı bir öneriden ziyade geliştirilen varsayımlar veya önermeler arasında sayılan bir fikir olduğunu gösterir. Yani V. cümlede araştırma sonuçlarına dayalı bir öneride bulunulmadığı açık; bu yüzden E şıkkı yanlış (söylenemez). Sonuç: Doğru cevap: E. Ek Bilgi: "Söylenemez" türü sorularda dikkat etmen gereken iki şey var: metinde açıkça söylenenler ile yalnızca çıkarılabilecek veya ima edilen şeyleri ayırt etmek. İma edilen küçük farklarla şıklar çeldirici olabilir.